logo

Het is elk jaar in mei precies hetzelfde. Ik kan er niets aan doen en ik kan het ook niet tegenhouden. Het overkomt me... en het komt over mij. Het is koninginnedag geweest, en daarna wordt het 4 mei en bevrijdingsdag. Dàn moet ik eraan denken, dan moet ik denken aan de vraag of ìk het zou hebben kunnen opbrengen. Ach... dit hele verhaal begint een beetje verward, geloof ik. Ik moet natuurlijk bij het begin beginnen, anders begrijpt u er niets van.     

Ik ben geboren eind 1940 en ben dus iemand die nog kan zeggen: ik heb "de oorlog" meegemaakt. U moet zich daar niet al te veel bij voorstellen, want ik was vier jaar toen de bevrijding kwam. Maar toch... ik kan mij flitsen uit die tijd herinneren. Erg geleden heb ik volgens mij niet. Nee, ik was zelfs zo dik geworden van alle volle melk die ik op de boerderij dronk, dat ik na de oorlog sterk moest vermageren. U begrijpt het: ik was ondergedoken! Nou ja... mijn ouders dan, en mijn zusje, broertje en ik ook... op een boerderij in het uiterste noorden van het land vlak tegen de Waddenzee: een prachtige stelp, waar kippen, schapen, koeien en paarden werden gehouden en vooral aardappelen werden geteeld. Boer Rensma had een enorme aardappel- en hooizolder, en op één of andere vernuftige manier zat in de laatste jaren van de Duitse bezetting ònder die zolder een vertrek, waar neergeschoten geallieerde piloten, koeriers en allerlei verzetsmensen tijdelijk onderdak vonden. In de aardappelen en in het hooi zaten wapens verstopt... Ik wist daar natuurlijk niets van, mijn moeder trouwens ook niet, heeft ze mij veel later verteld.     

Kijk... dat bedoel ik nu. Wat die boer en boerin riskeerden bij hun acties, houd je eigenlijk niet voor mogelijk! Zoiets is pas diaconaal bezig zijn: de uiterste dienstverlening aan medemensen. Zou ik dat kunnen opbrengen in zulke omstandigheden? Ik zou het niet weten. Wat ik wel weet is, dat ik een grenzeloze eerbied en bewondering heb voor deze man en zijn vrouw, die onder voortdurend gevaar voor eigen leven deden wat ze vonden dat ze moesten doen. Hij is nu ruim negentig jaar oud en woont in Dokkum, maar zijn hart is nog op de boerderij, daar in het nog hogere noorden… Zijn vrouw is enige tijd geleden gestorven. Mijn jongere broer Bernard, die in 1945 op het kamertje op de verdieping van de boerderij geboren is, speelde bij de uitvaartdienst op het orgel van de Nederlandsche Hervormde Kerk van het dorp de sterren van de hemel!      

Ik moet hem nodig weer opzoeken. Hij is altijd blij als wij komen en hij zal mij en mijn vrouw hartelijk verwelkomen, hij zal vragen naar onze kinderen en hij zal ons trakteren op koffie en Friese koek. Wij zullen nieuwtjes uitwisselen over beider familie. We zullen de politieke situatie bepraten en hij zal vragen naar het kerkelijk leven in Breda, en of we nog functies in de kerk bekleden. Ik weet zeker dat wij samen onze vreugde zullen uitspreken over het feit dat onze beide kerken nu zijn verenigd in de PKN. Met enige versiersels eromheen gedrapeerd zal op de schoorsteenmantel, precies zoals zijn vrouw het daar na de uitreiking heeft neergezet, het verzetsherdenkingskruis staan...